Là một trong những máy bay nổi tiếng nhất thế giới, Air Force One là một trung tâm chỉ huy trên không và là phương tiện chuyên dùng để chở Tổng thống Mỹ. Trên máy bay có đủ mọi tiện nghi từ phòng Tổng thống, phòng làm việc, phòng y tế cho tới nhà bếp và phòng ngủ. Chiếc “Air Force One” đầu tiên đã xuất hiện từ cuối Thế chiến II, dù khi đó nó chưa được gọi bằng biệt danh này.

Chiếc chuyên cơ đầu tiên

Vào năm 1944, TT Roosevelt đã ký quyết định lấy một chiếc Douglas C-54A làm chuyên cơ và gọi là VC-54C. Mới đầu nó được gọi thẳng là “Nhà Trắng Trên không”, nhưng sau đó lại mang biệt danh khác là "Sacred Cow” vì lý do bảo mật. Người kế nhiệm là TT Truman vẫn tiếp tục dùng chiếc này một thời gian.

VC-54C có tốc độ tối đa 482 km/giờ và bay được 6.276 km. Nó được tích hợp thang máy, cửa sổ lắp kính chống đạn và vẻ ngoài óng ánh màu sáng bạc của các tấm nhôm. Trên thân chỉ có sơn biểu tượng của Không quân Mỹ (USAF) cùng với số hiệu 272252 ở trên đuôi.

VC-54C chở được 22 người và trang bị 4 động cơ cánh quạt Pratt & Whiney R-2000.

Independence

Cuối năm 1947, TT Truman đã đưa vào sử dụng một phi cơ mới. Đó là một chiếc Douglas VC-118 tùy chỉnh có biệt danh "Independence" và nó hoạt động tới khi hết nhiệm kỳ của ông (1953). Để bay xa hơn, nó có động cơ cải tiến, thùng nhiên liệu lớn hơn cùng với chức năng lái tự động, radar thời tiết và hệ thống đo độ cao.

VC-118 có vẻ ngoài hoa mỹ với hình ảnh chim đại bàng cách điệu màu trắng và xanh lam, cùng lông vũ được sơn từ mũi kéo dài khắp thân và xuống đến tận đuôi. Năm 1953, Independence được chuyển qua làm nhiệm vụ khác cho tới năm 1965.

Chiếc đầu tiên mang tên “Air Force One”

Khi TT Eisenhower nhậm chức năm 1953, một chiếc khác đã được mua sắm để ông sử dụng và lần này do Lockheed cung cấp. Đó là chiếc VC-121A-LO với biệt danh “Columbine II”. Nó dài 29 mét, được trang bị 4 động cơ Wright R-3350-75 Cyclone 18, với tốc độ tối đa 531 km/giờ và tầm bay 6.437 km.

Có điều chiếc này chỉ được xài từ năm 1953-54. Hồi năm 1953, khi nó đang chở TT Eisenhower (chuyến bay 8610 của USAF) thì đã suýt va chạm một phi cơ thương mại có cùng số hiệu chuyến bay 8610. Để phân biệt, bất kỳ phi cơ nào của USAF đang chở TT từ khi đó đều gọi tạm là Air Force One và cái tên này được chánh thức hóa năm 1962.

Năm 1954, Columbine II được thay bằng chiếc Columbine III (VC-121E) dài hơn đôi chút (34,7 mét). Chiếc này được sử dụng từ năm 1954-1961.

Queenie: Air Force One phản lực đầu tiên

Trong nhiệm kỳ thứ hai của TT Eisenhower, máy bay phản lực mới mẻ đã được đưa vào sử dụng đồng thời với Columbine III. Đó là một chiếc Boeing 707 Stratoliner, được cải biên thành VC-137A và có biệt danh “Queenie”. Nó có thể chở nhiều khách hơn và có các phòng họp, khu liên lạc cũng như phòng riêng.

Queenie được trang bị 4 động cơ phản lực Pratt & Whitney JT3C-6 và đạt tốc độ tối đa 965 km/giờ, với phạm vi bay 9.656 km. Queenie được dùng cho nhiều chuyến bay quốc tế nhờ có động cơ mạnh hơn và bay xa hơn Columbine III.

SAM 26000 và 27000

Được đưa vào để chuyên chở TT Kennedy năm 1962, SAM 26000 là một chiếc Boeing 707-353B được cải sửa và đổi tên thành VC-137C. Đây là máy bay đầu tiên có tên gọi Air Force One ngay từ đầu.

VC-137C là chiếc đầu tiên được tô điểm theo mẫu của nhà thiết kế Raymond Loewy, gồm cách phối màu xanh và trắng với phần bụng bằng nhôm đánh bóng. Màu xanh tượng trưng cho bầu trời, còn màu trắng tượng trưng cho hòa bình và sự trong sạch. Đồng thời phần thân trước có in logo Tổng thống. Kiểu sơn màu này vẫn dùng cho đến ngày nay.

Máy bay dài 46,6 mét và có 4 động cơ Pratt & Whitney JT3D-3B, giúp nó đạt tốc độ tối đa 977 km/giờ và bay được 9.656 km. Phi hành đoàn gồm 18 người cùng 50 khách. Nó từng chở thi hài TT Kennedy về Washington DC sau vụ ám sát ông và Phó TT Johnson đã tuyên thệ nhậm chức TT trên cùng chuyến bay đó.

SAM 26000.

Sau khi phục vụ các đời TT Kennedy, Johnson và Nixon thì vào năm 1972 nó được thay thế bằng một chiếc VC-137C khác có số đuôi là SAM 27000. Chiếc này đã phục vụ 7 đời Tổng thống bao gồm Nixon, Ford, Carter, Reagan, Bush (cha), Clinton và Bush (con). Khi VC-25A đi vào hoạt động năm 1990, nó được chuyển thành máy bay dự phòng cho đến năm 2001.

VC-25A

Năm 1986, kế hoạch thay mới SAM 27000 được đưa ra và Boeing đã trúng thầu sản xuất Air Force One thay vì Lockheed. Họ đã làm 2 chiếc VC-25A dựa trên máy bay chở khách 747-200B. Chiếc này dài 70,66 mét và có 4 động cơ General Electric CF6-80C2B1, đạt tốc độ tối đa 1.014 km/giờ với tầm bay 12.600 km. Phi hành đoàn gồm 26 người và chứa được 76 hành khách.

Các nâng cấp bao gồm khả năng tiếp nhiên liệu trên không và gây nhiễu radar, thiết bị điện tử được gia cố và có cả pháo sáng/mồi bẫy để đối phó với tên lửa. Trong máy bay có phòng ngủ, phòng vệ sinh, phòng tắm, nhà bếp, phòng hội nghị/phòng ăn và khoang y tế.

Hiện vẫn hoạt động trong thời TT Trump, VC-25A là chiếc Air Force One hoạt động lâu nhất tính tới nay. USAF đã chọn tiếp Boeing làm nhà thầu sản xuất phiên bản mới dựa trên chiếc 747-8 International, dự kiến hoạt động năm 2027.