TinhTe/Nhật Minh - Cách Apple dùng tiền mặt khác với các ông lớn trong Big Tech còn lại
Cách Apple dùng tiền mặt khác với các ông lớn trong Big Tech còn lại, và vì sao chiến lược đó làm EPS (thu nhập trên mỗi cổ phiếu) và lợi nhuận cho cổ đông tăng mạnh dưới thời Tim Cook.
Apple hiện không lao vào chi tiêu AI “đốt tiền” như Alphabet, Microsoft, Amazon hay Meta, vốn đang đổ rất nhiều vốn vào data center và hạ tầng AI, khiến lượng tiền mặt ròng giảm nhanh. Thay vào đó, Apple ưu tiên trả lại tiền cho cổ đông qua hai kênh: cổ tức và đặc biệt là chương trình mua lại cổ phiếu (buyback) khổng lồ. Trong 2024, Apple công bố buyback 110 tỷ USD, 2025 là 100 tỷ USD, và dự đoán 2026 sẽ tiếp tục ở mức tương tự. Sáu thương vụ buyback lớn nhất trong lịch sử thị trường Mỹ đều thuộc về Apple; tổng cộng 10 năm qua Apple đã chi khoảng 726 tỷ USD để mua lại cổ phiếu.
Mấu chốt ở đây là khi công ty mua lại cổ phiếu, số lượng cổ phiếu lưu hành giảm, nên lợi nhuận trên mỗi cổ phiếu (EPS) tăng ngay cả khi tổng lợi nhuận không tăng quá mạnh. Trong 10 năm, số cổ phiếu pha loãng bình quân của Apple đã giảm 33,8%, tương đương đóng góp thêm khoảng 51% vào mức tăng EPS. Các hãng khác cũng mua lại cổ phiếu, nhưng hiệu quả không đồng đều: Alphabet giảm 12,3% lượng cổ phiếu trong 10 năm, Meta giảm 11%, Microsoft giảm 7,3%, trong khi Amazon thực tế còn tăng số cổ phiếu vì phát hành thêm nhiều hơn số mua lại.
Ngoài ra, Apple không chỉ mua lại cổ phiếu mà còn duy trì, rồi dần tăng cổ tức kể từ khi Tim Cook khôi phục chi trả cổ tức vào 2012, với mục tiêu dài hạn là “net cash neutral”: không để tiền mặt tích tụ quá lớn trên bảng cân đối. Kết quả là tổng lợi suất 10 năm của cổ phiếu Apple lên tới khoảng 1.042%, vượt xa S&P 500 (~303%) và phần lớn Big Tech khác. Điều này cho thấy là Apple chọn cách dùng “núi tiền” để làm giàu cho cổ đông hiện tại, trong khi nhiều ông lớn khác đang ưu tiên tái đầu tư cực mạnh cho AI và chấp nhận hy sinh một phần trả tiền mặt ngắn hạn.
