Nhiều video chia sẻ về các chế độ ăn “chống viêm”, “thải độc” hay “tăng miễn dịch cấp tốc”. Một số nội dung thậm chí khuyên người xem nên loại bỏ hoàn toàn sữa, gluten hoặc nhiều nhóm thực phẩm khác để tránh tình trạng viêm trong cơ thể.

Một buổi chiều tại siêu thị ở phường Tây Hồ, Hà Nội, chị Đào Khánh Ly đứng khá lâu trước quầy rau quả. Trong giỏ hàng của chị là cam, bông cải xanh, cà rốt và vài khay thịt gà - những thực phẩm trước đây không thường xuyên xuất hiện trong bữa cơm gia đình.

Trước kia, vì bận rộn công việc, bữa ăn của gia đình chị thường khá nhanh gọn: khi thì bát canh rau, đĩa trứng rán, hôm muộn quá thì gọi thêm suất cơm ngoài hàng. Nhưng sau một đợt cả nhà cùng bị ốm, chị Ly bắt đầu chú ý hơn đến chuyện ăn uống.

“Trước đây tôi cũng không để ý việc bổ sung vitamin từ rau xanh hay hoa quả. Đợt vừa rồi cả nhà ốm mới thấy nếu chờ đến lúc bệnh rồi mới bồi bổ thì không kịp nữa, phải chăm từ trước thì cơ thể mới có sức đề kháng”, chị Ly chia sẻ.

Không chỉ riêng chị Ly, sau một đợt mệt mỏi kéo dài, chị Nguyễn Thị Hoàn ở phường Nghĩa Đô, Hà Nội cũng thay đổi thói quen ăn uống của gia đình. Nếu trước đây hai vợ chồng thường ăn qua loa cho xong bữa: khi thì bát mì tôm, khi thì đĩa cơm rang nhưng sau lần sức khỏe suy giảm, chị Hoàn bắt đầu chú ý hơn đến việc bổ sung rau xanh, hoa quả và các thực phẩm giàu vitamin.

“Từ sau đợt ốm vừa rồi, hai vợ chồng cũng cố gắng ăn uống đầy đủ hơn, bổ sung vitamin để giữ sức khỏe” - chị Hoàn nói.

Trong khi đó, với nhiều người trẻ sống một mình ở thành phố, câu chuyện ăn uống lại diễn ra theo một nhịp khác. Khánh Linh, nhân viên văn phòng làm việc tại phố Nguyễn Chí Thanh, Hà Nội, thường kết thúc giờ làm bằng một ly trà sữa hoặc vài xiên đồ nướng cùng bạn bè. Bữa trưa ăn nhanh ở quán gần cơ quan, còn bữa tối thì tùy hôm có hứng nấu nướng hay không.

“Em thích các món ăn vặt như trà sữa, xiên que hay đồ nướng nên hay đi ăn cùng bạn bè. Đi làm thì thường ăn ở các quán gần cơ quan cho tiện, tối về thì hôm nào có thời gian mới nấu” - Linh chia sẻ.

Cùng với sự quan tâm ngày càng lớn tới sức khỏe và dinh dưỡng, nhiều người cũng bắt đầu tìm kiếm thông tin trên mạng xã hội về các chế độ ăn được cho là giúp “tăng miễn dịch” hoặc “chống viêm”.

Trào lưu “ăn chống viêm” trên mạng xã hội

Thời gian gần đây, trên các nền tảng mạng xã hội xuất hiện nhiều video chia sẻ về các chế độ ăn “chống viêm”, “thải độc” hay “tăng miễn dịch cấp tốc”. Một số nội dung thậm chí khuyên người xem nên loại bỏ hoàn toàn sữa, gluten hoặc nhiều nhóm thực phẩm khác để tránh tình trạng viêm trong cơ thể.

Tuy nhiên, theo các chuyên gia dinh dưỡng, không phải lời khuyên nào lan truyền trên mạng cũng có cơ sở khoa học.

Bác sĩ Nguyễn Thị Thu, Phòng khám và Tư vấn dinh dưỡng VIAM cho biết, phản ứng viêm thực chất là một cơ chế bảo vệ tự nhiên của cơ thể.

“Khi các tác nhân gây bệnh xâm nhập, hệ miễn dịch sẽ kích hoạt phản ứng viêm để nhận diện và tiêu diệt chúng. Những biểu hiện như sưng, nóng hay sốt cho thấy cơ thể đang phản ứng để chống lại mầm bệnh”, bác sĩ Thu giải thích.

Theo chuyên gia này, không phải mọi phản ứng viêm đều xấu. Trong nhiều trường hợp, đó là phản ứng cần thiết để bảo vệ cơ thể. Chỉ khi tình trạng viêm diễn ra quá mạnh hoặc kéo dài, nó mới có thể gây ảnh hưởng đến sức khỏe và cần được kiểm soát y tế.

Kiêng sữa, bỏ gluten để “chống viêm”: Quan điểm thiếu căn cứ

Một trong những lời khuyên phổ biến trên mạng xã hội hiện nay là nên loại bỏ sữa và các chế phẩm từ sữa để giảm viêm trong cơ thể.

Tuy nhiên, theo bác sĩ Nguyễn Thị Thu, quan điểm này chưa có cơ sở khoa học rõ ràng.

Sữa và các chế phẩm từ sữa là nguồn cung cấp protein, canxi cùng nhiều vitamin và khoáng chất quan trọng. Với người khỏe mạnh, việc sử dụng sữa không gây ra tình trạng viêm.

Chỉ trong những trường hợp đặc biệt như dị ứng đạm sữa bò hoặc không dung nạp lactose, việc sử dụng sữa mới có thể gây ra phản ứng bất lợi.

“Với người bình thường, việc kiêng sữa để ‘chống viêm’ là thiếu căn cứ khoa học và có thể khiến khẩu phần ăn mất cân đối”, bác sĩ Thu cho biết.

Theo chuyên gia, khi tự ý loại bỏ một nhóm thực phẩm khỏi khẩu phần ăn mà không có nguồn thay thế phù hợp, cơ thể có thể đối mặt với nguy cơ thiếu hụt dinh dưỡng. Ví dụ, nếu bỏ hoàn toàn sữa và các chế phẩm từ sữa mà không bổ sung các nguồn canxi khác như hải sản hoặc rau lá xanh, cơ thể có thể bị thiếu canxi và một số vi chất quan trọng. Với trẻ em, thiếu hụt dinh dưỡng kéo dài có thể ảnh hưởng đến sự phát triển chiều cao và thể chất.

Ăn uống thế nào để hỗ trợ hệ miễn dịch?

Theo bác sĩ Nguyễn Thị Thu, thay vì chạy theo các chế độ ăn “chống viêm cấp tốc”, điều quan trọng hơn là duy trì một chế độ ăn cân bằng và đa dạng. Bữa ăn nên ưu tiên các thực phẩm tươi, ít chế biến, đặc biệt là rau củ quả giàu vitamin và chất chống oxy hóa. Các loại cá béo, hải sản, rau lá xanh cũng là những nguồn dinh dưỡng tốt cho cơ thể.

Một nguyên tắc đơn giản được các chuyên gia dinh dưỡng khuyến khích là bữa ăn nên đa dạng về màu sắc thực phẩm. Những loại rau củ quả có màu sắc phong phú thường chứa nhiều vitamin và các hợp chất chống oxy hóa có lợi cho sức khỏe.

Bên cạnh chế độ ăn, giấc ngủ, mức độ căng thẳng và thói quen sinh hoạt cũng ảnh hưởng đáng kể đến khả năng miễn dịch của cơ thể.

Theo bác sĩ Thu, mạng xã hội xuất hiện nhiều trào lưu dinh dưỡng khác nhau, người dân cần tỉnh táo khi tiếp nhận thông tin.

“Mỗi người có cơ địa và tình trạng sức khỏe khác nhau. Khi có dấu hiệu bất thường hoặc muốn thay đổi chế độ ăn, tốt nhất nên tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng thay vì tự áp dụng các lời khuyên chưa được kiểm chứng trên mạng”, bác sĩ Thu khuyến cáo.

vov/Phóng Viên