Theo ông Nguyễn Đức Hòa, Phó Trưởng phòng Dự báo khí hậu thuộc Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, "thủ phạm" chính khiến mùa đông năm nay được dự báo là khắc nghiệt hơn chính là hiện tượng La Nina.

Số liệu quan trắc mới nhất cho thấy, nhiệt độ mặt nước biển tại khu vực trung tâm Thái Bình Dương (gọi là Nino3.4) đang lạnh dần một cách rõ rệt.

Từ mức -0.1 độ C vào tháng 7, nó đã giảm xuống -0.5 độ C vào tháng 9. Dự báo trong ba tháng tới, từ tháng 11.2025 đến tháng 1.2026, nhiệt độ này sẽ duy trì trong khoảng -0.5 đến -1 độ C, đẩy xác suất xuất hiện La Nina lên mức 60 - 75%. Đây là một chỉ số rất đáng tin cậy cho thấy La Nina đang hình thành và sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến thời tiết nước ta.

Lịch sử khí hậu cho thấy một quy luật rõ ràng: trong những năm chịu ảnh hưởng của La Nina, nhiệt độ trung bình mùa đông tại Việt Nam, đặc biệt là khu vực miền Bắc và Bắc Trung bộ, thường thấp hơn hẳn so với mức trung bình nhiều năm.

Với kịch bản một La Nina yếu đến trung bình được dự báo sẽ duy trì từ cuối năm 2025 sang đầu năm 2026, hầu hết các mô hình dự báo khí hậu đều chỉ ra một xu hướng chung: nhiệt độ tại miền Bắc trong các tháng chính đông sẽ ở mức xấp xỉ hoặc thấp hơn đáng kể so với bình thường.

Cụ thể hóa dự báo, các chuyên gia nhận định mùa đông năm nay sẽ lạnh hơn rõ rệt so với các mùa đông trong những năm gần đây. Các đợt không khí lạnh gia tăng về cường độ và tần suất, dẫn đến các đợt rét đậm, rét hại sẽ tập trung dồn dập trong khoảng thời gian từ nửa cuối tháng 12.2025 cho đến hết tháng 2.2026.

Đáng chú ý, trong các đợt rét này, nhiều khả năng sẽ xuất hiện những trị số nhiệt độ xuống rất thấp, thấp hơn hẳn so với mức bình thường mà người dân đã quen thuộc. Điều này đồng nghĩa với việc các khu vực vùng cao có thể sẽ phải đối mặt với hiện tượng mưa tuyết và băng giá, gây ảnh hưởng không nhỏ đến sản xuất nông nghiệp và đời sống sinh hoạt.

Sang đến giai đoạn nửa cuối tháng 2 và trọn tháng 3.2026, kiểu thời tiết đặc trưng sẽ chuyển dần sang trạng thái rét ẩm quen thuộc. Lúc này, cái rét không còn khô hanh và buốt giá nữa mà sẽ kèm theo mưa nhỏ, mưa phùn kéo dài, tạo nên cảm giác rét thấu xương.

Trong khi đó, về phía xa hơn, hiện tượng La Nina được dự báo sẽ suy yếu dần. Từ tháng 2 đến tháng 4.2026, nhiệt độ mặt nước biển có xu hướng ấm lên, và khả năng cao hệ thống khí hậu sẽ chuyển về trạng thái trung tính, chấm dứt ảnh hưởng của La Nina.

Tuy nhiên, khi đó mùa đông lạnh giá cũng đã dần khép lại, nhường chỗ cho tiết trời mùa xuân. Như vậy, có thể thấy, một mùa đông với cái rét đậm, rét hại "đúng chất" sắp sửa quay trở lại với miền Bắc sau một thời gian dài vắng bóng.