Phát hiện một quần thể người mới từng sinh sống tại sa mạc Sahara

04/04/2025 16:18
Phát hiện một quần thể người mới từng sinh sống tại sa mạc Sahara

Trước khi trở thành một vùng sa mạc khô cằn và cằn cỗi như ngày nay, Sahara từng là một thảo nguyên xanh tươi với cây cối, sông hồ trù phú. Nơi đây còn là nơi sinh sống của rất nhiều loài động vật và các cộng đồng loài người nguyên thuỷ. Tại đây, các nhà khảo cổ đã từng tìm thấy hài cốt của 15 phụ nữ và trẻ em được chôn cất tại một hang đá trong khu vực. 


Để tìm hiểu về nguồn gốc của những cư dân "Sahara xanh", các nhà khoa học đã tìm cách khôi phục lại bộ gen từ hài cốt của hai người phụ nữ được chôn cất tại Takarkori. Việc khai quật hang đá Takaroki bắt đầu diễn ra từ năm 2003 và hai bộ hài cốt phụ nữ 7.000 năm tuổi này nằm trong số những phát hiện quan trọng đầu tiên. 


Savino di Lernia, đồng tác giả của nghiên cứu này cho biết nguyên nhân lựa chọn 2 bộ hài cốt này là vì các da, dây chẳng và mô trên cơ thể vẫn còn được bảo quản rất tốt. Đây cũng là lần đầu tiên các nhà khảo cổ học có thể giải trình tự toàn bộ gen từ hài cốt người được tìm thấy trong một môi trường nóng và khô cằn đến như vậy.


Các chuyên gia đã nghiên cứu hài cốt và hiện vật khai quật từ địa điểm Takarkoki trong nhiều năm, nhưng thu hồi DNA từ hài cốt là một việc không hề dễ dàng và mất nhiều thời gian. Bởi DNA cổ đại thường bị phân mảnh và ô nhiễm, đặc biệt là trong nhiệt độ khắc nghiệt của sa mạc lớn nhất thế giới, hiện trạng còn tệ hơn.


Kết quả phân tích bộ gen đã mang đến một bất ngờ lớn, khi các cư dân của Sahara xanh là một quần thể loài người chưa từng được biết đến, sống tại khu vực này trong hàng chục nghìn năm, tách rời với phần còn lại của thế giới. 


Cộng đồng này được cho là có thể đã di cư đến đây trong làn sóng di cư đầu tiên của loài người ra khỏi châu Phi cách đây hơn 50.000 năm. Đồng tác giả của nghiên cứu - Harald Ringbauer cho biết thật kỳ lạ khi một dòng dõi di truyền lại bị cô lập như vậy.


Sự cô lập về mặt di truyền này cho thấy Sahara không phải là một tuyến đường di cư phổ biến giữa khu vực châu Phi cận Sahara và Bắc Phi vào thời điểm đó, dù cho điều kiện sống ở đây có thuận lợi đi chăng nữa. 


Trước đây, dựa vào các bức tranh hang động mô tả cư dân nơi đây chăn nuôi cừu, dê, một số nhà khoa học từng suy đoán rằng họ có thể có nguồn gốc từ khu vực Cận Đông (Near East) – nơi khởi nguồn của nền nông nghiệp. Tuy nhiên, nghiên cứu mới đã bác bỏ giả thuyết này, vì nhóm người ở Takaroki không có dấu hiệu pha trộn gen với các cộng đồng bên ngoài. Thay vào đó, nhóm nghiên cứu đưa ra giả thuyết rất có thể hoạt động chăn thả gia súc đã được du nhập thông qua quá trình trao đổi văn hoá, tương tác với nhóm khác đã thuần hoá động vật.


“Giờ đây, chúng ta biết được rằng cộng đồng này bị cô lập về mặt di truyền, chứ không phải về mặt văn hoá. Dòng dõi di truyền của nhóm người này mang dấu vết của con người vào thời Pleistocene, kết thúc vào khoảng 11.000 năm trước.” - Savino di Lernia cho biết. Bên cạnh đó, DNA của hai người phụ nữ này còn cho thấy họ có thể bắt nguồn từ một dòng di truyền Bắc Phi cổ đại chưa được biết đến trước đây.


Tin xem thêm

Apple giải thích lý do tăng giá 14 sản phẩm

Chuyên mục UH Plus
26/06/2026 09:48

MXH mygo - Apple giải thích lý do tăng giá 14 sản phẩm kể từ 25/6

Thay đổi lớn từ Google với Play Store

Chuyên mục UH Plus
25/06/2026 11:11

MXH mygo - Google giảm phí Play Store và cho phép các phương thức thanh toán thay thế trên toàn cầu.

Samsung bắt đầu sản xuất tấm nền OLED cho chiếc iPhone màn hình gập đầu tiên

Chuyên mục UH Plus
25/06/2026 10:43

MXH mygo - Công ty đang sản xuất cả tấm nền màn hình bên ngoài lẫn bên trong cho thiết bị có thể là chiếc iPhone Ultra đầu tiên.

Garmin Enduro 4: hé lộ mẫu đồng hồ thông minh mới

Chuyên mục UH Plus
24/06/2026 15:15

MXH mygo - Thời điểm ra mắt Garmin Enduro 4 đang đến gần, khi một mẫu đồng hồ thông minh của Garmin – được cho là Enduro 4 – đã được Ủy ban Truyền thông Liên bang Hoa Kỳ ...

Meta ra mắt mẫu kính thông minh mới, giá rẻ hơn

Chuyên mục UH Plus
24/06/2026 10:40

MXH mygo - Meta ra mắt mẫu kính thông minh mới, giá rẻ hơn dưới thương hiệu riêng của mình.

Chỉ sau 2 tuần, macOS Golden Gate Beta 2 đã có sẵn cho các nhà phát triển

Chuyên mục UH Plus
23/06/2026 10:08

MXH mygo - Apple đã cung cấp cho các nhà phát triển bản beta thứ hai của macOS Golden Gate, bản cập nhật này được phát hành hai tuần sau khi Apple tung ra bản beta đầu ti...

CEO mới của Apple lên kế hoạch cho 'cuộc cải tổ lớn về thiết kế'

Chuyên mục UH Plus
23/06/2026 09:52

MXH mygo - CEO mới John Ternus khẳng định thiết kế ’là cốt lõi trong mọi hoạt động của Apple’, nhưng muốn tạo ’dấu ấn mạnh mẽ’ lên đội ngũ.

Các tính năng AI hữu ích sẽ có mặt trên iPhone trong iOS 27

Chuyên mục UH Plus
22/06/2026 11:10

MXH mygo - Các tính năng AI hữu ích sẽ có mặt trên iPhone trong iOS 27

iPhone Air 2 có thể bị giảm cấu hình phần cứng?

Chuyên mục UH Plus
22/06/2026 10:36

MXH mygo - iPhone Air 2 có thể bị giảm cấu hình phần cứng, nhưng việc giảm cấu hình này có thể sẽ đặt dấu chấm hết cho tương lai sản phẩm